‘Doen Wat Je Goed Doet’ aflevering 34: dichter en schrijver Twan Vet

© Chanou van Kampen
Amersfoort - De verkiezing van de nieuwe stadsdichter van Amersfoort is donderdag in het Eemhuis. Afgelopen jaren was Twan Vet onze stadsdichter. Daarom een terugblik en een portret van deze schrijver, zanger en dichter in Doen Wat Je Goed Doet.
Twan heeft niets dan lovende woorden over zijn ouders en zijn jeugd. Hij is heel trots op zijn moeder. Ze heeft altijd ‘heel wonderlijke activiteiten’, maar doet in ieder geval aan agility oftewel hondensport. Zijn vader werkt in de bouw en vaart. Met charters de zee op met mensen zodat ze lekker kunnen sportvissen. Hij leest weinig en toch leest hij alles wat ik schrijf.”
Hij groeide op in een huis met een grote tuin voor de honden van zijn ouders. “Het heeft ook een beetje een boerderijgevoel door de kippen die we hielden. We wandelden veel met de honden. We zijn een heel atypisch gezin op een heel fijne manier. Ik ging naar het Stedelijk gymnasium Johan van Oldenbarnevelt en de ouders van mijn vrienden waren arts of advocaat en hadden hobby's als golf en wintersport.”

Rijk

“Ik vroeg me dan ook af ‘waarom zijn mijn ouders ook niet stinkend rijk?'. Daar schaam je je dan soms voor, je wilt er altijd bij horen. Maar we waren rijk aan warmte en liefde, nu is bij mij de dankbaarheid ingedaald. Ik kreeg van mijn ouders de vrijheid en mijn vrienden hadden meer te maken met druk om te voldoen aan bepaalde verwachtingen. Ik kon daardoor van schrijven en optreden mijn werk maken.”
Het begon met verhaaltjes die hij schreef toen hij nog heel jong was over pratende goudvissen en andere korte verhalen. Die schreef hij bij zijn oma op haar pc. “Daar zat ik dan bovenop drie kussens op een stoel en tikte dat op. Mijn hele jeugd schreef ik voor mezelf, had nog geen idee dat ik mijn werk daarvan kon en wilde maken.”
Op het ‘JvO’ worden leerlingen onderwezen in poëzie, maar bij Twan was het niet liefde op het eerste gezicht. "Ik vond het saai. Wat moest ik er mee? Maar in de derde klas ging ik ineens wel opletten in de poëzielessen. De docent las iets voor van Gerrit Komrij en dat vond ik zo mooi. Het was eens niet suf en niet ver van mijn belevingswereld af. Geen idee welk gedicht het was, maar wel dat het veel over mij ging en mij raakte.”
Twan treedt graag op, zowel als zanger als met het voordragen van literair werk.
Twan treedt graag op, zowel als zanger als met het voordragen van literair werk. © Nienke Wind
“Daarna was het hek van de dam en ben ik veel gaan schrijven. Ik las veel poëzie, romans en ontdekte dat het troost gaf en het heeft me er doorheen gesleept. Ik vond het volwassen worden heel moeilijk. Ik heb veel geworsteld met mentale problemen, ondanks mijn onbezorgde jeugd. Een warm nest en veilige omgeving garanderen niet een onbezorgd gevoel. Literatuur gaf me voldoening en reden tot bestaan. Al die romans beschreven levens die ik zo kon leven zonder het echt mee te maken. Ik ben 25 jaar, maar mensen denk vaak dat ik minstens tien jaar ouder ben. Dat komt door de pakken die ik draag, denk ik.”

Kunstgeschiedenis

Na zijn middelbare school ging hij aan de Universiteit Utrecht Kunstgeschiedenis studeren. Dat vond zijn vriendenkring gek: “Wat heb je daar nou aan als je van het gymnasium komt? Maar mijn ouders steunden het. Ik vond het na een jaar totaal niet leuk, ik wilde liever muziek maken en schrijven. Ik vond het heel eng om het mijn ouders te zeggen. Maar ze zeiden: ‘dat je daar een jaar over hebt gedaan omdat te bedenken. Dat wisten wij allang en zullen je er altijd in steunen’. Ze zijn heel trots.
Als hij zijn leven over zou moeten doen, zou hij het nooit meer zo doen. Er had zoveel fout kunnen gaan en er waren vele valkuilen. “Ik was helemaal verblind omdat ik kunst wilde maken en in de letteren wilde. Ik heb er geen seconde bij stilgestaan. Ik ben maar gaan leven, in plaats van het uitstippelen. Ik nam na mijn studie een bijbaantje en ging op mezelf wonen. Het gekke is : ik niet weet hoe het goed gekomen is.”
Hij begon met het schrijven van gedichten en stuurde ze in naar literaire tijdschriften. In september 2021 werd hij verkozen tot stadsdichter van Amersfoort. “Ik heb het dichten voor de stad ervaren als een roes, een stroom van onverwachte dingen. Het mooiste is dat ik voor mijn doen heel veel heb geschreven en de stad gedichten heb mogen geven die ik met mijn beste vermogen in elkaar heb gezet. Soms was het ook best moeilijk, welke rol meet je je aan?”
Voor de nieuwe stadsdichter heeft hij genoeg tips. Ook is hij blij dat het in ieder geval geen man wordt deze keer. Een jury koos vijf finalisten uit geanonimiseerde inzendingen van 23 gegadigden. “Ik vind dat je iemand op kwaliteit moet kiezen en dat is ook gebeurt. Van de zeven stadsdichters waren er tot nu maar twee vrouw, dus heel fris en goed dat de mannen twee jaar op de handen moeten zitten.”
Het belangrijkste is dat je er van moet genieten, vindt Twan. “Laat je niet gek maken, kies je eigen weg. Je mag jezelf ook uitspreken op politiek vlak, die vrijheid moet je wel hebben. Je bent dichter van de stad, maar dat betekent niet dat je het overal maar mee eens moet zijn. Integendeel juist, dat mag je ook best persoonlijk inkleuren. Anders moeten ze misschien maar een Artificial Intelligence machine inzetten…”
“Ik hoop te hebben bereikt dat de stadsdichter meer is gaan leven, omdat het een serieuze functie is. Ik gun het de stad. Het talent hebben we genoeg en die kans moeten ze ook krijgen. Er mag van mij ook meer leven in de ‘scene’ van schrijvers en dichters komen. Dat we elkaar meer opzoeken en we een nog aantrekkelijkere stad worden. Bescheidenheid is goed, maar Amersfoorters schieten soms door. We zijn niet ‘maar’ Amersfoort. Het is een middelgrote provinciestad, maar dan nog hoef je je ambities niet klein te houden. Dan doen we onszelf en de stad tekort.”

Zondag wordt het eerste exemplaar van de bundel ‘Dag stad’ met geselecteerde werken van Twan Vet als stadsdichter overhandigd aan burgemeester Lucas Bolsius. Iedereen is welkom vanaf 17:00 uur in het Rietveldpaviljoen.

Donderdag vanaf 20:00 uur is de verkiezing van de nieuwe stadsdichter in het Eemhuis. Iedereen is welkom, aanmelden is gewenst via de site van Bibliotheek Eemland.

Heb je een tip of opmerking? Stuur ons je nieuws via nieuws@nieuwsplein33.nl.